ทิศทางและกลยุทธ์ของธุรกิจไทย รับความท้าทายในรัฐแคลิฟอร์เนีย

Photo Credit : https://pixabay.com/en/adult-laptop-computer-business-3327336/

รัฐแคลิฟอร์เนีย จัดได้ว่าเป็นรัฐเป้าหมายของนักลงทุนหลายๆ คน  ซึ่งรัฐแคลิฟอร์เนียมีปัจจัยที่เหมาะกับการลงทุนหลายประการ ไม่ว่าจะเป็น รัฐแคลิฟอร์เนียมี GDP ใหญ่ที่สุดของสหรัฐฯ มีการนำเข้าและส่งออกสินค้าที่สำคัญที่สุด และเป็นที่ตั้งของบริษัทเทคโนโลยีและนวัตกรรมชั้นนำของโลก โดยธุรกิจที่มีการเติบโต ดึงดูดเงินทุน และสร้างงานให้กับรัฐแคลิฟอร์เนีย ประกอบไปด้วย บริษัทเทคโนโลยีขนาดใหญ่ ธุรกิจสตาร์ทอัพ และอุตสาหกรรมวิทยาศาสตร์ชีวภาพ (Life Sciences)

อย่างไรก็ดี ในปัจจุบัน รัฐแคลิฟอร์เนีย เริ่มเผชิญกับความท้าทายหลายประการ จากต้นทุนการทำธุรกิจและค่าครองชีพที่สูง ปัญหาสังคมผู้สูงอายุและการขาดแคลนแรงงานที่ส่วนหนึ่งเป็นผลจากการดำเนินนโยบายที่ไม่เป็นมิตรกับคนเข้าเมืองผิดกฎหมายของรัฐบาลกลาง ดังนั้น การจะส่งสินค้ามาเข้าตลาดหรือเข้ามาลงทุนในรัฐฯ จึงจำเป็นต้องมีความแตกต่าง เพื่อเพิ่มมูลค่าและสร้างความต้องการให้กับสินค้าและบริการชนิดนั้น ๆ

ทิศทางของธุรกิจไทยในรัฐแคลิฟอร์เนีย

ธุรกิจไทยที่ได้ “ปักธง” ไว้อยู่ก่อนแล้ว ไม่ว่าจะเป็นบริการต่าง ๆ อาทิ ร้านอาหารไทย ร้านนวดไทย สินค้าและบริการที่มีคนไทย-อเมริกันเป็นลูกค้าหลัก และสินค้าส่งออกที่ติดตลาดแล้ว โดยเฉพาะสินค้าเกษตรหลายประเภท มีแนวโน้มที่เติบโตได้ตามการขยายตัวทางเศรษฐกิจของรัฐแคลิฟอร์เนีย แต่จะมีการแข่งขันกันเองอย่างรุนแรงตามสภาพตลาด เนื่องจากมีร้านอาหารไทยและร้านนวดไทยตั้งอยู่หนาแน่น โดยเฉพาะในไทยทาวน์ นครลอสแอนเจลิส

ในปัจจุบัน หน่วยงานรัฐแคลิฟอร์เนียเพิ่มการบังคับใช้กฎหมายอย่างเข้มงวด โดยเฉพาะธุรกิจนวดที่อาจมีประเด็นเรื่องการค้าประเวณีและการค้ามนุษย์เกี่ยวข้อง ผู้ประกอบการไทยทั้งนายจ้างและลูกจ้างควรปฏิบัติตามกฎหมายท้องถิ่นอย่างเคร่งครัด ทั้งกฎหมายแรงงาน (โดยเฉพาะเรื่องค่าจ้างขั้นต่ำ ปี 2561 คือ 10.5 – 11 ดอลลาร์สหรัฐ ต่อ ชั่วโมง และจะเพิ่มขึ้นทุกปี ปีละ 1 ดอลลาร์สหรัฐ และการนับชั่วโมงการทำงาน) กฎหมายภาษี และกฎหมายตรวจคนเข้าเมือง จากการบังคับใช้กฎหมายดังกล่าว ผู้ประกอบการไทยจำนวนมากจำต้องปรับขึ้นราคาอาหารและบริการเพื่อให้มีรายได้เพียงพอกับ “ต้นทุน” ที่เป็นค่าจ้างงานและภาษีตามกฎหมาย

อย่างไรก็ดี ผู้ประกอบการไม่ควรเน้นการให้บริการเฉพาะตลาดล่าง อาทิ การขายอาหารแบบเน้นปริมาณและตัดราคากันเอง แต่ต้องเน้นการขายประสบการณ์ในการสัมผัสกับวัฒนธรรมไทย ชูภาพลักษณ์ เน้นการสร้างไลฟ์สไตล์และสร้างจุดขาย (unique selling point) อาทิ การตกแต่งร้านที่มีลักษณะเฉพาะ การสร้างแบรนด์ผ่านสัญลักษณ์ (mascot) ฯลฯ เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้าและบริการของตนเอง

ในปี 2560 มีกรณีศึกษาของธุรกิจไทยที่ดำเนินธุรกิจแตกต่างและน่าสนใจ ที่รัฐแคลิฟอร์เนีย คือ 1. ผู้ประกอบการเชื้อสายฮ่องกงใช้เครือข่ายและตราโรงแรมดุสิตธานีเปิดโรงแรม Dusit D2 Hotel Constance Pasadena ที่เมืองพาซาดีน่า โดยเน้นความร่วมสมัยและใช้รถตุ๊กตุ๊กเป็นสัญลักษณ์ และ 2. บริษัท All Coco ผู้ผลิตและส่งออกผลิตภัณฑ์ที่ทำจากมะพร้าวน้ำหอม เปิด All Coco Café โดยสร้างเมนูขนมหวานที่ทันสมัยและหลากหลาย มีการบรรจุหีบห่อที่สวยงาม และมีการตกแต่งร้านที่มีเอกลักษณ์ เพื่อให้ผู้บริโภคได้สัมผัส “Lifestyle” ควบคู่ไปกับผลิตภัณฑ์มะพร้าวน้ำหอมของไทย

นอกเหนือจากธุรกิจข้างต้น สินค้าที่มีโอกาสเติบโตในรัฐแคลิฟอร์เนีย ได้แก่

-ธุรกิจสินค้าเกษตรแปรรูป อาทิ อาหารแช่แข็งและอาหารพร้อมรับประทาน ตลอดจนสินค้าสุขภาพ สิ่งแวดล้อม และสินค้าเกษตรอินทรีย์ (ทั้งแบบ organic และ bio-dynamic)

-ธุรกิจเทคโนโลยีและนวัตกรรม เนื่องจากรัฐแคลิฟอร์เนียมีชื่อเสียงและมีศักยภาพสูงในเชิงเทคโนโลยี จึงเป็นโอกาสของแรงงานฝีมือไทยและผู้ประกอบการสตาร์ทอัพไทยที่ต้องการบ่มเพาะ หรือต่อยอดธุรกิจที่รัฐแคลิฟอร์เนีย

ทั้งนี้ แนวโน้มธุรกิจสตาร์ทอัพของสหรัฐฯ จะเน้นเทคโนโลยีขั้นสูง (Deep Tech) ที่นำเสนอผลิตภัณฑ์ที่รวมเอาวิศวกรรมศาสตร์และวิทยาศาสตร์เข้าไว้ด้วยกัน  ซึ่งต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างผู้ประกอบการเจ้าของความคิด สถาบันการศึกษา/สถาบันวิจัย (ซึ่งมีองค์ความรู้) และภาคเอกชนขนาดใหญ่ (ซึ่งเป็นแหล่งเงินทุน)  ดังนั้น ผู้ประกอบการสตาร์ทอัพไทยควรพิจารณาปรับเปลี่ยนรูปแบบจากเดิมที่มักจะเน้นการพัฒนาแอพลิเคชัน เพื่อตอบสนองเศรษฐกิจพึ่งพา (sharing economy) มาเป็นการทำวิจัยและพัฒนาและเพิ่มปฏิสัมพันธ์กับสถาบันการศึกษา ในขณะเดียวกัน ภาครัฐก็ต้องสร้างความเข้มแข็งให้กับการสร้าง “ห้องปฏิบัติการวิจัย” ทั้งในมหาวิทยาลัย หน่วยราชการ และภาคเอกชน ซึ่งนอกจากจะช่วยสนับสนุนธุรกิจสตาร์ทอัพในทางอ้อมแล้วยังสามารถต่อยอดไปสู่การพัฒนาอุตสาหกรรมในกลุ่ม S-curve และ new S-curve ตามนโยบายประเทศไทย 4.0 อีกด้วย

แหล่งข้อมูล : สถานกงสุลใหญ่ ณ นครลอสแอนเจลิส

นายจ้างลูกจ้างต้องใส่ใจกฎหมายแรงงานสหรัฐฯ

เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2561 สำนักข่าว PR Newswire รายงานว่า สำนักงานของรัฐแคลิฟอร์เนีย California Labor Commissioner ภายใต้สังกัด Department of Industrial Relations ได้สั่งปรับร้านอาหารไทย Shrimp Lover’s ที่นครลอสแอลเจลิส เป็นจำนวนเงิน 519,706 ดอลลาร์สหรัฐ ในข้อหาโกงค่าจ้างแรงงาน (wage theft  violations) โดยพบว่าตั้งแต่ปี 2557 พนักงานร้าน Shrimp Lover’s จำนวน 25 คน ได้รับค่าจ้างต่ำกว่าค่าแรงขั้นต่ำ และไม่ได้รับการจ่ายค่าล่วงเวลา

สถานกงสุลใหญ่ ณ นครลอสแอลเจลิส ได้เน้นย้ำว่า กฎหมายแรงงานสหรัฐฯ มีความเข้มงวดและสำคัญที่ผู้ประกอบการและลูกจ้างควรปฎิบัติตามกฎหมายและกฎระเบียบอย่างเคร่งครัด โดยเฉพาะค่าจ้างขั้นต่ำ สิทธิแรงงาน การขอใบอนุญาต และการดำเนินการตามกฎระเบียบด้านต่าง ๆ สำหรับธุรกิจทุกประเภท ไม่เฉพาะแต่ธุรกิจร้านอาหารเท่านั้น

ทั้งผู้ประกอบการและพนักงานควรทราบว่า หากพนักงานได้รับค่าจ้างต่ำกว่าค่าแรงขั้นต่ำ พนักงานมีสิทธิเรียกร้องค่าชดเชยค่าแรงค้างจ่าย ค่าเสียหายล่วงหน้า (liquidated damages) เท่ากับจำนวนค่าจ้างที่หายไปพร้อมดอกเบี้ย และค่าเสียเวลาในการรอ เมื่อนายจ้างจงใจจ่ายค่าจ้างช้ากว่ากำหนด ซึ่งค่าเสียเวลาจะคำนวณได้จากอัตราค่าจ้างในแต่ละวัน คูณด้วยจำนวนวันที่พนักงานยังไม่ได้รับเงิน (สูงสุดไม่เกิน 30 วัน) ส่วนค่าปรับทางแพ่งที่นายจ้างต้องจ่ายเข้ารัฐบาลท้องถิ่นนั้น จะถูกโอนไปรวมกับกองทุนรวมของรัฐ (State’s General Fund) ตามที่กฎหมายกำหนด

ทั้งผู้ประกอบการและพนักงานควรทราบว่า หากพนักงานได้รับค่าจ้างต่ำกว่าค่าแรงขั้นต่ำ พนักงานมีสิทธิเรียกร้องค่าชดเชยค่าแรงค้างจ่าย ค่าเสียหายล่วงหน้า (liquidated damages) เท่ากับจำนวนค่าจ้างที่หายไปพร้อมดอกเบี้ย และค่าเสียเวลาในการรอ เมื่อนายจ้างจงใจจ่ายค่าจ้างช้ากว่ากำหนด ซึ่งค่าเสียเวลาจะคำนวณได้จากอัตราค่าจ้างในแต่ละวัน คูณด้วยจำนวนวันที่พนักงานยังไม่ได้รับเงิน (สูงสุดไม่เกิน 30 วัน) ส่วนค่าปรับทางแพ่งที่นายจ้างต้องจ่ายเข้ารัฐบาลท้องถิ่นนั้น จะถูกโอนไปรวมกับกองทุนรวมของรัฐ (State’s General Fund) ตามที่กฎหมายกำหนด

ผู้ประกอบการและพนักงานสามารถหาข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับกฎหมายและกฎระเบียบที่สำคัญในการทำธุรกิจในสหรัฐฯ ได้ที่เว็บไซต์ อาทิ องค์กรบริหารจัดการธุรกิจขนาดเล็ก (Small Business Administration)  กระทรวงแรงงาน (Department of Labor)  หน่วยงาน Wage and Hour Division  สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและศุลกากร (Immigration and Customs Enforcement)  และกรมสรรพากร ด

การประชุมหารือสมาคม นักธุรกิจและนักวิชาชีพไทยในรัฐแคลิฟอร์เนีย กับท่านทูตและทีมประเทศไทยที่สถานกงสลุใหญ่ นครลอสแอนเจลิส

เมื่อวันที่ ๒๖ สิงหาคม ๒๕๕๙ นายพิศาล มาณวพัฒน์ เอกอัครราชทูต ณ กรุงวอชิงตันเป็นประธาน การประชุมกับสภาหอหารค้าไทยอเมริกันแห่งแคลิฟอร์เนียและภาคเอกชนรายใหญ่ในสาขาต่าง ๆ ในมลรัฐแคลิฟอร์เนีย ณ สถานกงสุลใหญ่ นครลอสแอนเจลิส อาทิ กลุ่มธุรกิจนวดและสปาไทย ร้านอาหารไทย ผู้นำเข้าเครื่องดื่มเบียร์สิงห์ และผู้นำเข้าสินค้าไทย เช่น ผลไม้ไทย และสินค้าไทย (บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปมาม่าและกาแฟเนเจอร์กิฟ) เข้าร่วมจำนวน ๓๙ คนที่สถานกงสุลใหญ่ฯ โดยมีสำนักงานในทีมประเทศไทยประกอบด้วยอัครราชทูตประจำสำนักงานเกษตร ประจำกรุงวอชิงตัน ผู้อำนวยการสำนักงานส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ และผู้อำนวยการการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยประจำนครลอสแอนเจลิสเข้าร่วมด้วย

ขอขอบคุณข่าวจาก Facebook สถานกงสุลใหญ่ ณ นครลอสแอนเจลิส

นายพิศาล มาณวพัฒน์ เอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงวอชิงตัน นายธานี แสงรัตน์ กงสุลใหญ่ ณ นครลอสแองเจลิส และข้าราชการทีมประเทศไทย ร่วมประชุมหารือกับผู้ประกอบการจากหลายธุรกิจและสมาคม อาทิ สภาหอการค้าไืยอเมริกันแห่งแคลิฟอร์เนีย ผู้นำเข้าสินค้าไทย ธุรกิจเครื่องดื่ม ธุรกิจอาหาร ธุรกิจนวดไทยและสปา

นายธานี แสงรัตน์ กงสุลใหญ่ ณ นครลอสแองเจลิส เป็นผู้ดำเนินการประชุม

จากซ้ายไปขวา นายบุญส่ง อนันตสุคนธ์ ผู้นำเข้าผลไม้ไทย นางอมรา บรรจงศิริ ผู้นำเข้าบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปมาม่า กาแฟเนเจอร์กิฟ นางรีน่า นิมิตรศิลป์ ผู้ช่วยนางอมรา นาย Charles Chaicharee ผู้นำเข้าเครื่องดืมเบียร์สิงห์ นายพลเทพ อินทุรัตน์ ประธานสภาหอการค้าไทยอเมริกันแห่งแคลิฟอร์เนีย

ผู้ประกอบการธุรกิจร้านอาหาร ผปก.ร้านอาหารไทยอารยา และ ผปก.ร้านอาหารจิตลดา

เปิดฉากประชุมซัมมิท ยกอาเซียนศูนย์กลางเอเชีย-แปซิฟิก

การประชุมสุดยอดระหว่างผู้นำสหรัฐ-อาเซียน ในระหว่างวันที่ 15-16 ก.พ.นี้ ที่ซันนีแลนด์ รัฐแคลิฟอร์เนียของสหรัฐฯ เป็นที่จับตามองอย่างมาก เนื่องจากเป็นการจัดประชุมครั้งแรกระหว่างอาเซียนและสหรัฐฯ ภายในบ้านพญาอินทรี ประธานาธิบดี บารัก โอบามา ของสหรัฐฯ กล่าวย้ำว่า อาเซียนคือศูนย์กลางของภูมิภาคเอเชียแปซิฟิกด้านสันติสุขและความเจริญรุ่งเรือง รวมถึงด้านการค้าและการเมืองด้วย อีกทั้งการร่วมมือกันระหว่างอาเซียนและสหรัฐฯ จะช่วยให้ภูมิภาคมีเสถียรภาพมากยิ่งขึ้นภายใต้กฎหมายเดียวกัน

“ในการประชุมครั้งนี้ จะมีการแบ่งปันวิสัยทัศน์เกี่ยวกับระเบียบของภูมิภาคตามหลักการทางกฎหมายและบรรทัดฐานระหว่างประเทศ ซึ่งรวมถึงเสรีภาพในการเดินเรือด้วย อีกทั้งประเด็นข้อพิพาทต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในภูมิภาค จะได้รับการแก้ไขด้วยวิธีการทางกฎหมายอย่างสันติ” ผู้นำสหรัฐฯ กล่าว

นอกจากนี้ โอบามายังเรียกร้องให้ชาติสมาชิกอาเซียนเคารพหลักการของประชาธิปไตยและหลักสิทธิมนุษยชน รวมถึงหลักการพื้นฐานที่สังคมต้องการ อาทิ หลักธรรมาภิบาล การบังคับใช้กฎหมาย สถาบันที่มีความน่าเชื่อถือ และภาคประชาสังคมที่มีความเป็นพลวัต

ในวันแรกของการประชุมจะเน้นไปที่ประเด็นเศรษฐกิจ การค้า และความตกลงหุ้นส่วนยุทธศาสตร์ เศรษฐกิจเอเชียแปซิฟิก (ทีพีพี) ซึ่งมี 4 ประเทศสมาชิกลงนามในความตกลงดังกล่าวแล้ว ได้แก่ สิงคโปร์ มาเลเซีย เวียดนาม และบรูไน ส่วนประเทศสมาชิกอื่นแสดงความสนใจเข้าร่วม โด ลิปโป นักเศรษฐศาสตร์อาวุโสด้านการค้าของธนาคารเอชเอสบีซี ระบุว่า การประชุมครั้งนี้จะช่วยกระตุ้นภาคธุรกิจและกระชับความร่วมมือระหว่างอาเซียนกับสหรัฐฯ ซึ่งทั้งสองฝ่ายจะได้ประโยชน์ทั้งคู่ โดยสหรัฐฯ จะได้รับประโยชน์จากการเป็นส่วนหนึ่งของเขตเศรษฐกิจที่ขยายตัวเร็วมากกว่าเศรษฐกิจสหรัฐฯ 2 เท่า ในขณะที่อาเซียนจะได้รับประโยชน์จากฐานบริโภคขนาดใหญ่ของสหรัฐฯ รองรับการขยายตัวของตลาด ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญต่อการพัฒนาศักยภาพในการแข่งขันทางเศรษฐกิจของอาเซียน

สำหรับวันที่ 2 ของการประชุมเน้นหารือสถานการณ์ความมั่นคงโลก การก่อการร้าย สถานการณ์ความไม่สงบที่คาบสมุทรเกาหลี และประเด็นข้อพิพาทในทะเลจีนใต้ ซึ่งผู้นำสหรัฐฯ ต้องการให้อาเซียนแสดงจุดยืนที่แข็งกร้าวมากขึ้น ทำเนียบขาวสหรัฐฯ เปิดเผยว่า โอบามากล่าวอย่างตรงไปตรงมาในประเด็นจุดยืนของสหรัฐฯ ต่อการขยายอำนาจทางการทหารของจีนในเขตพิพาทพร้อมยืนยันว่าสหรัฐฯ จะปฏิบัติการเดินเรือในทะเลจีนใต้ต่อไปตามหลักเสรีภาพในการเดินเรือ

ด้านสำนักข่าวซินหัว สื่อของทางการจีนรายงานอ้าง โจเซฟ แมทธิว ผู้อำนวยการศูนย์อาเซียนศึกษาในกรุงพนมเปญ กัมพูชาว่าท่าทีของสหรัฐฯ ในทะเลจีนใต้จะกระทบต่อผลประโยชน์ของชาติอาเซียน “ความมั่นคงในภูมิภาคเชื่อมโยงกับความมั่งคั่งทางเศรษฐกิจซึ่งเป็นความจริงที่ไม่สามารถปฏิเสธได้และการที่บุคคลที่ 3 เข้ามามีส่วนร่วมในภูมิภาคอย่างไม่จำเป็นจะทำให้ความขัดแย้งซับซ้อนยิ่งขึ้น” ซินหัวเปิดเผยอ้างคำพูดของแมทธิว

อย่างไรก็ดี ก่อนการประชุมจะเริ่มต้น นายกรัฐมนตรี ลีเซียนลูง ของสิงคโปร์ได้เดินทางไปย่านซิลิคอน วัลเลย์ ศูนย์กลางเทคโนโลยีโลกในรัฐแคลิฟอร์เนีย และได้พูดคุยกับชาวสิงคโปร์ที่ทำงานในกูเกิลผู้ให้บริการเสิร์ชเอนจิ้นรายใหญ่ของโลก โดยลีเซียนลูงเน้นย้ำความสำคัญของการทำให้ภาควิศวกรรมในสิงคโปร์มีความน่าสนใจมากขึ้น ตามเป้าหมายของประเทศในการเป็นสมาร์ทเนชั่นหรือประเทศอัจฉริยะ

ขณะที่ประธานาธิบดี โจโก วิโดโด ของอินโดนีเซียจะเป็นผู้นำในการหารือประเด็นเรื่องการก่อการร้ายและกระตุ้นให้เกิดความร่วมมือในธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (เอสเอ็มอี) รวมถึงผู้ประกอบการเพื่อพัฒนาระบบเศรษฐกิจดิจิทัลและจะเดินทางไปย่าน ซิลิคอนวัลเลย์ด้วย

ด้านนายกรัฐมนตรี เหวียนเติ๊นสุง ของเวียดนาม ระบุว่า ทีพีพีถือเป็นความตกลงรูปแบบใหม่ของการค้าเสรีและคาดว่าจะเป็นต้นแบบพัฒนาการค้าในภูมิภาค โดยมาตรฐานการค้าระดับสูงจะส่งผลดีต่อการพัฒนาการผลิตและการบูรณาการกับนานาชาติ พร้อมชักชวนให้โอบามาเดินทางเยือนเวียดนามในเดือน พ.ค.นี้

ที่มา: หนังสือพิมพ์โพสต์ทูเดย์ปีที่ 14 ฉบับที่ 4759 วันที่ 17 กุมภาพันธ์2559 หน้า B11

ขอบคุณข้อมูล: กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ